AKSARAY BASIN PLATFORMU KURULLAR

AKSARAY BASIN PLATFORMU
ÇALIŞMA KOMİSYONLARI KURULUŞ, GÖREV VE ÇALIŞMA YÖNERGESİ

Aksaray Basın Platformu için komisyonların hem işlevsel hem de sürdürülebilir olması amacıyla her komisyonda 5 asıl üyeden oluşan bir yapı kurulmasını öneriyorum. İhtiyaç duyulursa komisyonlara danışmanlar ve çalışma grubu üyeleri de dâhil edilebilir. Böylece 6 basın derneği ve 12 basın kuruluşunun temsil edildiği platformda görev dağılımı daha düzenli yürütülebilir.

Aşağıdaki yönerge, Aksaray Basın Platformu Kuruluş ve Çalışma Yönergesi'ne eklenebilecek şekilde hazırlanmıştır.

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam ve Temel İlkeler

MADDE 1 – Amaç

Bu yönergenin amacı, Aksaray Basın Platformu bünyesinde oluşturulacak çalışma komisyonlarının kuruluşunu, üye sayılarını, görevlerini, yetkilerini, çalışma usullerini ve Koordinasyon Kurulu ile ilişkilerini düzenlemektir.

Komisyonların temel amacı; yerel basının mesleki, hukuki, ekonomik, teknolojik ve sosyal sorunlarına çözüm önerileri geliştirmek, gazetecilik meslek ilkelerini korumak ve Aksaray basınının gelişimine katkı sağlamaktır.

MADDE 2 – Kapsam

Bu yönerge, Aksaray Basın Platformu bünyesinde kurulacak bütün çalışma komisyonlarını, komisyon üyelerini, komisyon başkanlarını, raportörleri ve komisyon çalışmalarına katılan danışmanları kapsar.

MADDE 3 – Temel ilkeler

Komisyonlar çalışmalarını aşağıdaki ilkeler doğrultusunda yürütür:

1. Basın özgürlüğüne ve ifade özgürlüğüne saygı.
2. Basın meslek etik değerlerine bağlılık.
3. Doğru, güvenilir ve kamu yararını gözeten habercilik.
4. Siyasi tarafsızlık ve bağımsızlık.
5. Mesleki dayanışma ve eşit temsil anlayışı.
6. Şeffaflık, hesap verebilirlik ve iş birliği.
7. Kişilik haklarının ve özel hayatın gizliliğinin korunması.
8. Platform üyelerinin farklı yayın politikalarına ve bağımsızlıklarına saygı.

İKİNCİ BÖLÜM

Komisyonların Oluşumu ve Yönetimi

MADDE 4 – Komisyonların sayısı ve üye yapısı

1. Platform bünyesinde ihtiyaçlara göre çalışma komisyonları oluşturulur.
2. Her komisyon 5 asıl üyeden oluşur.
3. İş yoğunluğu ve uzmanlık ihtiyacına göre komisyonlara en fazla 2 yedek üye seçilebilir.
4. Gerekli görüldüğünde ilgili alanlarda uzman kişiler danışman olarak görevlendirilebilir.
5. Komisyon üyeleri, platforma katılan basın dernekleri, medya kuruluşları ve gazeteciler arasından belirlenir.
6. Temsil dengesi gözetilir; mümkün olduğu ölçüde farklı medya türlerinin, mesleki deneyimlerin ve uzmanlık alanlarının komisyonda yer almasına dikkat edilir.
7. Komisyonların üye sayısı, görev alanı veya çalışma yapısı Koordinasyon Kurulu kararıyla yeniden düzenlenebilir.

MADDE 5 – Komisyon başkanı, başkan yardımcısı ve raportör

Her komisyon kendi üyeleri arasından aşağıdaki görev dağılımını yapar:

* Komisyon Başkanı: Komisyon çalışmalarını yönetir, toplantıları düzenler ve komisyonu Koordinasyon Kurulu nezdinde temsil eder.
* Başkan Yardımcısı: Başkanın bulunmadığı durumlarda görevleri yürütür ve çalışmalara destek verir.
* Raportör: Toplantı gündemini, karar tutanaklarını, çalışma raporlarını ve yazışmaları düzenler.

Görev dağılımı ilk toplantıda yapılır ve Koordinasyon Kuruluna bildirilir.

MADDE 6 – Üyelerin belirlenmesi ve görev süresi

1. Komisyon üyeleri Koordinasyon Kurulu tarafından belirlenir veya platform toplantısının kararıyla görevlendirilir.
2. Komisyon üyelerinin görev süresi, platformun belirlediği yönetim dönemiyle uyumlu olacak şekilde iki yıl olarak uygulanabilir.
3. Görev süresi sona eren üyeler yeniden görevlendirilebilir.
4. Mazeretsiz olarak art arda üç toplantıya katılmayan üyenin durumu değerlendirilir ve gerekli görülürse üyeliği değiştirilir.
5. Ayrılan veya görevini sürdüremeyen üyenin yerine yedek üye ya da yeni bir üye görevlendirilir.

MADDE 7 – Toplantı ve karar usulü

1. Komisyonlar en az iki ayda bir olağan toplantı yapar. İhtiyaç hâlinde başkanın çağrısıyla olağanüstü toplantı düzenlenebilir.
2. Toplantılar yüz yüze veya çevrim içi yapılabilir.
3. Toplantı yeter sayısı üye tam sayısının salt çoğunluğudur.
4. Kararlar toplantıya katılan üyelerin salt çoğunluğuyla alınır.
5. Oyların eşitliği hâlinde konu yeniden değerlendirilmek üzere sonraki toplantıya bırakılır.
6. Her toplantı için tutanak hazırlanır ve raportör tarafından kayıt altına alınır.
7. Komisyon kararları, Koordinasyon Kurulunun bilgisine sunulur. Platform adına bağlayıcı karar alma yetkisi, platformun temel yönergesinde ayrıca verilmedikçe Koordinasyon Kuruluna veya yetkili platform organına aittir.

MADDE 8 – Çalışma planı ve raporlama

Her komisyon, göreve başlamasını izleyen ilk 30 gün içerisinde yıllık çalışma planını hazırlar.

Çalışma planında şu başlıklar yer alır:

* Öncelikli sorunlar ve hedefler.
* Yürütülecek faaliyetler.
* Faaliyet takvimi.
* İş birliği yapılacak kurum ve kuruluşlar.
* Beklenen sonuçlar ve performans göstergeleri.
* Gerekli insan kaynağı ve tahmini bütçe.

Komisyonlar üç ayda bir faaliyet raporu hazırlar. Yıl sonunda ise çalışmalarını, sonuçlarını ve gelecek döneme ilişkin önerilerini içeren yıllık değerlendirme raporunu Koordinasyon Kuruluna sunar.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Komisyonların Görev ve Sorumlulukları

MADDE 9 – Hukuk ve Meslek Hakları Komisyonu

Bu komisyon, basın mensuplarının mesleki haklarının korunması ve mesleki sorunlarının çözümüne katkı sağlamak amacıyla faaliyet yürütür.

Görevleri:

1. Gazetecilerin çalışma koşulları, özlük hakları ve mesleki güvenceleriyle ilgili sorunları tespit etmek.
2. Basın mevzuatını ve meslekle ilgili düzenlemeleri takip ederek üyeleri bilgilendirmek.
3. Basın kuruluşlarının karşılaştığı hukuki sorunlar hakkında genel bilgilendirme çalışmaları yapmak.
4. Gerektiğinde barolar, hukukçular ve ilgili meslek kuruluşlarıyla iş birliği geliştirmek.
5. Gazetecilerin haber nedeniyle karşılaşabileceği hukuki riskler konusunda eğitim ve bilgilendirme toplantıları düzenlemek.
6. Basın özgürlüğü, haber alma hakkı ve ifade özgürlüğüne ilişkin sorunları raporlamak.
7. Mesleki hak ihlali iddialarını değerlendirerek gerekli durumlarda Koordinasyon Kuruluna öneriler sunmak.

Komisyon, bireysel hukuki temsil veya avukatlık hizmeti vermez; gerektiğinde ilgililerin yetkili hukukçulara başvurmasını önerir.

MADDE 10 – Dijital Medya Komisyonu

Bu komisyon, yerel basının dijital yayıncılık kapasitesini artırmak ve teknolojik gelişmelere uyumunu desteklemek amacıyla çalışır.

Görevleri:

1. İnternet haber sitelerinin teknik, editoryal ve dijital gelişim ihtiyaçlarını belirlemek.
2. Dijital yayıncılık, arama motorları, sosyal medya ve içerik yönetimi konularında eğitimler düzenlemek.
3. Yapay zekâ araçlarının gazetecilikte etik, güvenilir ve sorumlu kullanımına ilişkin öneriler geliştirmek.
4. Dijital güvenlik, hesap güvenliği, kişisel verilerin korunması ve siber tehditler konusunda bilgilendirme yapmak.
5. Yanlış bilgi, dezenformasyon ve manipülatif içeriklerle mücadeleye yönelik yöntemler geliştirmek.
6. Yerel basın kuruluşlarının dijital dönüşüm projelerine destek olmak.
7. Dijital yayıncılık alanındaki yenilikleri takip ederek platform üyeleriyle paylaşmak.

MADDE 11 – Ekonomi ve İlan-Reklam Komisyonu

Bu komisyon, yerel basının ekonomik sürdürülebilirliğini güçlendirmek amacıyla çalışır.

Görevleri:

1. Yerel basın kuruluşlarının ekonomik sorunlarını ve gelir-gider dengesini etkileyen unsurları araştırmak.
2. İlan ve reklam piyasasındaki gelişmeleri takip ederek sorunlara yönelik çözüm önerileri hazırlamak.
3. Kamu ilanları, özel sektör reklamları ve dijital reklamcılık konularındaki mevzuat ve uygulamaları izlemek.
4. Yerel işletmelerle basın kuruluşları arasında şeffaf ve etik reklam iş birliklerinin geliştirilmesine katkı sağlamak.
5. Medya kuruluşlarının yeni gelir modelleri geliştirmesine yönelik bilgilendirme çalışmaları yapmak.
6. Hibe, destek ve proje finansmanı olanaklarını araştırmak.
7. Yerel basının ekonomik sorunlarıyla ilgili raporlar hazırlayarak ilgili kurumlara öneriler sunmak.

Komisyon, reklam verenler üzerinde baskı oluşturacak, yayın içeriğini ticari çıkarlar doğrultusunda yönlendirecek veya rekabeti bozacak uygulamaları destekleyemez.

MADDE 12 – Eğitim ve Mesleki Gelişim Komisyonu

Bu komisyon, gazetecilerin mesleki bilgi ve becerilerini geliştirmeyi amaçlar.

Görevleri:

1. Haber yazımı, röportaj, araştırmacı gazetecilik ve haber doğrulama konularında eğitimler düzenlemek.
2. Basın meslek etiği, kişilik hakları, özel hayatın gizliliği ve haber dili hakkında çalışmalar yapmak.
3. Fotoğraf, video, ses, kurgu ve dijital içerik üretimi alanlarında eğitim programları geliştirmek.
4. Genç gazetecilerin mesleğe hazırlanmasına yönelik etkinlikler ve deneyim paylaşımı toplantıları düzenlemek.
5. Üniversiteler, eğitim kurumları ve meslek kuruluşlarıyla iş birliği yapmak.
6. Mesleki gelişim seminerleri, paneller, konferanslar ve çalıştaylar organize etmek.
7. Eğitim ihtiyaçlarını belirleyerek yıllık eğitim takvimi hazırlamak.

MADDE 13 – Kamu İlişkileri Komisyonu

Bu komisyon, basın kuruluşları ile kamu kurumları ve yerel yönetimler arasındaki iletişimin geliştirilmesine katkı sağlar.

Görevleri:

1. Kamu kurumları ve yerel yönetimlerle düzenli iletişim kanalları oluşturmak.
2. Basının bilgiye erişiminde karşılaşılan sorunları tespit etmek.
3. Basın toplantıları, bilgilendirme toplantıları ve kurumsal görüşmelerin koordinasyonuna katkıda bulunmak.
4. Basın mensuplarının görevlerini yerine getirirken karşılaştıkları ortak sorunları ilgili makamlara iletmek.
5. Kamu kurumlarıyla karşılıklı anlayış ve mesleki iş birliğini geliştirecek etkinlikler düzenlemek.
6. Kamu yararını ilgilendiren konularda basın-kamu iletişiminin güçlendirilmesine yönelik öneriler hazırlamak.
7. Platform adına yapılacak kurumsal görüşmelerin sonuçlarını Koordinasyon Kuruluna raporlamak.

Komisyon, kamu kurumlarının veya yerel yönetimlerin yayın politikalarına müdahale etmesine imkân sağlayacak bir yapı oluşturamaz; gazetecilik bağımsızlığını esas alır.

MADDE 14 – Sosyal ve Kültürel Faaliyetler Komisyonu

Bu komisyon, basın mensupları arasındaki sosyal dayanışmayı ve mesleki birlikteliği güçlendirmeyi amaçlar.

Görevleri:

1. Basın mensuplarının katılacağı sosyal ve kültürel etkinlikler düzenlemek.
2. Gazeteciler Günü ve mesleki anma programlarını planlamak.
3. Meslekte uzun yıllar hizmet veren gazetecilerin deneyimlerinin paylaşılmasına yönelik etkinlikler düzenlemek.
4. Basın mensupları arasında yardımlaşma ve dayanışma faaliyetleri geliştirmek.
5. Kültür, sanat, spor ve sosyal sorumluluk projeleri hazırlamak.
6. Gazetecilerin ailelerini ve genç meslektaşlarını bir araya getiren etkinliklere katkı sağlamak.
7. Platformun toplumsal sorumluluk çalışmalarını ilgili komisyonlarla koordineli biçimde yürütmek.

MADDE 15 – Basın Meslek Etiği ve Yayın İlkeleri Komisyonu

Bu komisyon, gazetecilik meslek etiğinin korunması ve geliştirilmesi amacıyla çalışır.

Görevleri:

1. Doğru, güvenilir ve doğrulanmış habercilik anlayışını yaygınlaştırmak.
2. Haber ile yorumun ayrılması, kaynakların doğrulanması ve cevap hakkı gibi konularda mesleki farkındalık oluşturmak.
3. Kişilik haklarına, masumiyet karinesine ve özel hayatın gizliliğine saygılı yayıncılığı teşvik etmek.
4. Nefret söylemi, ayrımcılık, manipülasyon ve yanıltıcı içeriklere karşı etik ilkeleri desteklemek.
5. Basın meslek etiği konusunda eğitim, seminer ve bilgilendirme toplantıları düzenlemek.
6. Üyelerin talebi üzerine etik ikilemler hakkında görüş ve tavsiye hazırlamak.
7. Mesleki etik ilkelerin uygulanmasına ilişkin öneriler geliştirerek Koordinasyon Kuruluna sunmak.

Komisyon, bir mahkeme veya yasal disiplin kurulu gibi hareket edemez; yayınları değerlendirme çalışmaları tavsiye niteliğinde olur. Üyelerin yayın bağımsızlığına saygı gösterilir.

MADDE 16 – Yerel Basın ve Kamuoyu Araştırmaları Komisyonu

Bu komisyon, Aksaray’ın yerel gündemini, halkın bilgi ihtiyaçlarını ve basının durumunu araştırmayı amaçlar.

Görevleri:

1. Yerel basının karşılaştığı sorunları belirlemek üzere araştırmalar yapmak.
2. Aksaray’ın sosyal, ekonomik, kültürel ve çevresel meselelerine ilişkin kamuoyu araştırmaları geliştirmek.
3. Yerel basının toplum üzerindeki etkisini değerlendiren raporlar hazırlamak.
4. Gazetecilik faaliyetlerinin gelişimine yönelik istatistikler ve saha verileri toplamak.
5. Araştırmalarda bilimsel yöntemleri, veri güvenliğini ve kişisel verilerin korunmasını gözetmek.
6. Üniversiteler, araştırma kuruluşları ve sivil toplum kuruluşlarıyla iş birliği yapmak.
7. Araştırma sonuçlarını Koordinasyon Kuruluna sunmak ve uygun görülen sonuçların kamuoyuyla paylaşılmasına katkıda bulunmak.

MADDE 17 – Proje ve Kurumsal İş Birliği Komisyonu

Bu komisyon, platformun kurumsal kapasitesini geliştirecek projeleri ve iş birliklerini planlar.

Görevleri:

1. Yerel, ulusal ve uluslararası proje fırsatlarını takip etmek.
2. Basın eğitimi, dijital dönüşüm, medya okuryazarlığı ve toplumsal bilgilendirme alanlarında proje önerileri geliştirmek.
3. Üniversiteler, kamu kurumları, yerel yönetimler, meslek örgütleri ve sivil toplum kuruluşlarıyla iş birliği imkânlarını araştırmak.
4. Proje başvuruları için gerekli hazırlık çalışmalarını koordine etmek.
5. Proje takvimi, hedefleri, bütçesi ve sonuç ölçütleri konusunda taslaklar hazırlamak.
6. Onaylanan projelerin uygulama sürecini izlemek ve raporlamak.
7. Proje sonuçlarının sürdürülebilirliğini değerlendirmek.

Platform adına mali veya hukuki yükümlülük doğuran sözleşmeler, yalnızca yetkili organın kararı ve gerekli hukuki yetkilendirme çerçevesinde yapılabilir.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Ortak Çalışma ve Denetim

MADDE 18 – Komisyonlar arası iş birliği

Birden fazla komisyonun görev alanına giren konularda ortak çalışma grupları kurulabilir. Ortak çalışma gruplarının koordinasyonu ilgili komisyon başkanları tarafından yürütülür. Sonuçlar Koordinasyon Kuruluna birlikte sunulur.

MADDE 19 – Bilgi ve belge kullanımı

Komisyonlar çalışmalarında elde ettikleri bilgi ve belgeleri amacına uygun biçimde kullanır. Kişisel veriler, gizli bilgiler ve kaynak güvenliği gerektiren bilgiler ilgili mevzuata ve meslek ilkelerine uygun olarak korunur.

MADDE 20 – Giderler ve bütçe

Komisyon faaliyetlerinin tahmini giderleri ilgili komisyon tarafından hazırlanarak Koordinasyon Kuruluna sunulur. Harcamalar, platformun belirlediği usuller ve varsa yetkili tüzel kişiliğin mali kuralları çerçevesinde gerçekleştirilir.

MADDE 21 – Komisyonların değerlendirilmesi

Koordinasyon Kurulu, komisyonların faaliyetlerini yıllık raporlar üzerinden değerlendirir. Görevlerini yerine getirmeyen veya faaliyet ihtiyacı ortadan kalkan komisyonların yapısı yeniden düzenlenebilir ya da komisyon kapatılabilir.

MADDE 22 – Yönergede değişiklik

Bu yönergede yapılacak değişiklik önerileri Koordinasyon Kurulu tarafından hazırlanır ve platformun temel yönergesinde belirlenen usule göre karara bağlanır.

MADDE 23 – Yürürlük

Bu yönerge, Aksaray Basın Platformunun yetkili organı tarafından kabul edildiği tarihte yürürlüğe girer.

MADDE 24 – Yürütme

Bu yönerge hükümlerini Aksaray Basın Platformu Koordinasyon Kurulu yürütür.

───

AKSARAY BASIN PLATFORMU

Kabul Tarihi: … / … / 2026

Koordinasyon Kurulu Başkanı: ________

İmza: ________

Uygulama için önerilen komisyon yapısı

Komisyon
Asıl üye
Yedek üye

Hukuk ve Meslek Hakları
5
2

Dijital Medya
5
2

Ekonomi ve İlan-Reklam
5
2

Eğitim ve Mesleki Gelişim
5
2

Kamu İlişkileri
5
2

Sosyal ve Kültürel Faaliyetler
5
2

Basın Meslek Etiği ve Yayın İlkeleri
5
2

Yerel Basın ve Kamuoyu Araştırmaları
5
2

Proje ve Kurumsal İş Birliği
5
2

Toplam: 45 asıl komisyon üyeliği ve 18 yedek üyelik. Aynı kişi, uzmanlığına göre birden fazla komisyonda görev alabilir; ancak iş yükü ve çıkar çatışması ihtimali gözetilmelidir.

Önemli bir uygulama notu: Bu yapı dokuz komisyonun tamamının kurulmasını zorunlu kılmaz. Başlangıçta en acil ihtiyaçlara yönelik 4–5 komisyon faaliyete geçirilebilir; diğerleri ihtiyaç ortaya çıktıkça kurulabilir. Ayrıca platformun kendi yönergesinde komisyon kurma ve üye belirleme yetkisi açıkça düzenlenmelidir.